Greckich mitów motyw

Wyjaśnienie: Uniwersalny charakter mitów greckich
Literatura:
Mit o Prometeuszu:

Dziady cz. III - A. Mickiewicz
Grób Agamemnona - J. Słowacki
Ludzie bezdomni - S. Żeromski
Stary Prometeusz - Z. Herbert

Mit o Dedalu i Ikarze

Oda do młodości - A. Mickiewicz
Ikar - J. Iwaszkiewicz
Wciąż o Ikarach głoszą - E. Bryll
Dedal i Ikar - Z. Herbert

Mit o Syzyfie:

Syzyfowe prace - S. Żeromski
Mit Syzyfa - A. Camus

Mit o Tezeuszu:

Boska komedia - Dante Alighieri
Do fraszek - J. Kochanowski
Lalka - B. Prus
Imię róży - U. Eco
Sklepy cynamonowe, Sanatorium pod Klepsydrą - B. Schulz
Proces - F. Kafka

Mit o Nike:

Wczorajszemu - T. Gajcy
Nike, która się waha - Z. Herbert
Nike z Samotraki– Leopold Staff
Nike - J. Lechoń
Nike - M. Pawlikowska-Jasnorzewska

Mit o Narcyzie:

Pieśń o Narcyzie - Owidiusz
Lalka - B. Prus
Narcyz - M. Pawlikowska-Jasnorzewska

Mit o Orfeuszu i Eurydyce:

Rehabilitacja - W. Szymborska
Przez furie jestem targany jak Orfeusz ... - J. Słowacki
Tren XIV - J. Kochanowski

Mity to opowieści, które wyrażają i organizują wierzenia danej społeczności. Opowiadają o stworzeniu świata, bogów, ludzi i zjawiskach przyrody. Stąd wziął się podział mitów na:

teologiczne (greckie theos- bóg, gignomai - staje się, powstaje) - mity mówiące o bogach i bohaterach,
antropogeniczne (greckie antropos- człowiek) - mity o narodzinach, życiu człowieka,
kosmogeniczne (greckie kosmos- świat) - o powstaniu wszechświata,
genaologiczne(greckie genaologia - historia rodu, rodowód) - mówiące o historii narodów.

W świadomości ludzi starożytnych pełniły funkcje:

poznawcze - umożliwiają interpretację zjawisk przyrody,
światopoglądowe - jako podstawa wierzeń religijnych,
sakralne - poprzez powiązanie z kultem bóstw i rytualnych obrzędów mity tworzyły więź społeczną, uświadamiały odrębność i tożsamość danej społeczności, określały obyczaje i tradycje,
kulturotwórcze - inspirująca dla poetów, rzeźbiarzy, malarzy, architektów.

Mity prezentują zachowania bogów, ludzi i herosów, które przetrwały i są aktualne do dnia dzisiejszego. W życiu codziennym stale mamy do czynienia z tematami opisanymi w mitach, np. miłość, zazdrość czy walka o władzę.
Mity w całości były tworem ludzkiej wyobraźni, stąd też wszystko czego dotyczyły miało związek z człowiekiem. Prezentowały ludzkie postawy i zachowania, opowiadały o ludzkich pragnieniach i namiętnościach. Prezentowały tradycje i obyczaje ówczesnych ludzi. Dawały ludziom pełne i logiczny obraz otaczającego ich świata. Mity umożliwiają nam dziś poznanie kultury starożytnej Grecji. Powstałe w tym okresie utwory pełne są aluzji i odniesień do mitów. W późniejszych epokach wielokrotnie nawiązywano do tradycji antycznych. Z czasem dzieła z tego okresu, z uwagi na ich piękno, harmonię i ład zaczęto określać mianem klasycznych. Mity stały się także podstawą do powstania archetypów i toposów. Mianem archetypów określa się pradawne, niezmienne wyobrażenia, które tkwią w świadomości zbiorowej do dzisiaj, np. Narcyz jako obraz miłości własnej. Topos stanowi powtarzający się obraz i motyw, np. teatr, ikarowy lot.
Nawiązania do mitów w epokach późniejszych zawsze umożliwiały wyrażanie sytuacji człowieka w obecnej sytuacji. Niezależnie od momentu ich powstania na stałe funkcjonują w ludzkiej wyobraźni.
Wciąż o Ikarach głoszą - Ernesty Bryll
Autor opowiada o znanym obrazie Brueghla pt. Upadek Ikara w kontekście skłonności Polaków do wielkich chwilowych uniesień.  Uważa je za wadę, gdyż w powiązaniu z nieumiejętną oceną sytuacji nie przynoszą nic dobrego. Podmiot liryczny mówi:
... nie gapić
trzeba się nam w Ikary, nie upadkiem smucić
- choćby najwyższy...
A swoje ucapić,
Czy Dedal, by ratować Ikara, powrócił?
Nike która się waha - Zbigniew Herbert
Jednym z ulubionych wątków Herberta jest mitologia grecka. Dzięki nim ukazuje współczesne konflikty w bardzo szerokiej perspektywie. Zniszczoną wojną Warszawę przyrównuje do zburzonej Troi.  W wierszu młodzieńca idącego na wojnę chce ucałować grecka bogini zwycięstwa. Powstrzymuje się jednak, nie chce wystraszyć chłopca, który wkrótce zginie za ojczyznę.
Mity stanowiły podstawę dla literatury i sztuki antycznej. Obecnie nie traktuje się ich od dawna jako wierzeń religijnych. Uznawane są raczej za opowieści o symbolicznym znaczeniu, które dawały ludziom możliwość interpretowania otaczającego ich świata i siebie samych. Ich tworzenie przypisywano kulturom pierwotnym ale nie jest to prawdą. Nawet współcześnie w kulturze tworzą się mity, ale tym razem bardziej na potrzeby filmów. Wystarczy wspomnieć o najnowszym filmie Jamesa Camerona, pt. Avatar, w którym obserwujemy przepiękną rajską krainę. Poprzez swój metaforyczny język mity przekazują nam wiele trafnych prawd i uogólnień.

Inne pojęcia z zakresu motywów literatury.

Motyw w literaturze:

• Motyw vanitas, marności » Motyw vanitas, marności:Literatura:Biblia - Księga KoheletaLegenda o
• Motyw ojca » Motyw ojca:Literatura:BibliaMitologiaIliada, Odyseja - HomerAntygona
• Motyw szkoły » Motyw szkoły:Literatura:Testament mój - Juliusz Słowacki Z pamiętnika
• Motyw dworku » Motyw dworku:Literatura:Żywot człowieka poczciwego - Mikołaj
• Motyw miłości » Motyw miłości:Literatura:Biblia: Miłość boga do człowieka - Księga

Co to jest Motyw mitów greckich? wyjaśnienie

Co oznacza Motyw mitów greckich? objaśnienie